Pożegnanie Ani Sokołowskiej-Gogut

Taką Cię zapamiętam…

serdeczną, życzliwą, uśmiechniętą

Przybyły mi ostatnio w moim telefonie dwa numery, pod którymi już nikt nie czeka na wiadomość, już nigdy nie usłyszę głosu ich właścicieli… jednym z nich to moja Mama, która odeszła w tym roku, a drugim to Ty, Aniu.

A tak wiele Ci zawdzięczam…

To Ty sprowadziłaś mnie w 1996 roku do Biblioteki Głównej jeszcze Akademii Ekonomicznej w Krakowie, powołując mnie na funkcję bibliotekarza systemowego, którego zadaniem było wdrożenie nowego systemu bibliotecznego, wtedy jeszcze pod nazwą firmy VTLS, w miejsce starszego MAKA.

To Ty mobilizowałaś do złożenia egzaminu na bibliotekarza dyplomowanego, by wreszcie zrobić mnie Swoim zastępcą w latach 2006-2009.

Zawsze życzliwa, pomocna, bez humorów, pogodna, kierowałaś mądrze nami, pracownikami, dbałaś aby stale podnosili swoje kwalifikacje, mobilizowałaś do uczenia, pisania artykułów, wystąpień konferencyjnych. Czasem karcąca z lekka, ale tak też trzeba było czasem…

Zawsze pamiętałaś o tych słabszych, z problemami zdrowotnymi, nie pozwoliłaś im zrobić nigdy krzywdy, dbałaś o nich. Chwała Ci za to, to właśnie jest miarą  człowieczeństwa.

Na koniec wreszcie, kiedy to bez Ciebie, Twojej pomocy i wsparcia nie byłabym tym, kim jestem teraz.

Dziękuję Ci bardzo za to…

Ela Golec

Deregulacja zawodów – ustawa podpisana

Przedwczoraj prezydent podpisał Ustawę z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów — tekst ustawy ustalony ostatecznie po rozpatrzeniu poprawek Senatu znajduje się pod adresem: http://orka.sejm.gov.pl/opinie7.nsf/nazwa/806_u/$file/806_u.pdf.

Ustęp, o którym mówiono najwięcej w środowisku bibliotekarzy, wszedł do tekstu Ustawy w takiej wersji:

„Art. 21. W ustawie z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012 r. poz. 572, 742 i 1544) wprowadza się następujące zmiany:

  1.  W art. 114 dodaje się ust. 9 w brzmieniu: „9. Na stanowiskach, o których mowa w art. 113, mogą być zatrudnione osoby posiadające tytuł zawodowy magistra lub tytuł równorzędny.”;
  2. w art. 116 dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 w brzmieniu: „2. Statut uczelni określa dodatkowe wymagania i kwalifikacje zawodowe osób zatrudnionych na stanowiskach, o których mowa w art. 113.”;
  3. uchyla się art. 117.”

 

Ale naturalnie (art. 28) osoby, które „nabyły kwalifikacje dyplomowanego bibliotekarza oraz dyplomowanego pracownika dokumentacji i informacji naukowej na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 21, w brzmieniu dotychczasowym, zachowują swoje uprawnienia”.

Czyli ujednolicony tekst Prawa o szkolnictwie wyższym: http://www.nauka.gov.pl/fileadmin/user_upload/szkolnictwo/Reforma /20110523_USTAWA_z_dnia_27_lipca_2005.pdf za 30 dni przestanie być ujednolicony. Zostaną bibliotekarze dyplomowani, podzieleni na 4 stanowiska tak jak byli, i tylko statut określi wymagania, jakim muszą sprostać magistrowie, żeby tymi bibliotekarzami dyplomowanymi zostać. Zniknie ministerialna procedura certyfikacyjna, czyli komisja prof. Hanny Tadeusiewicz. Wymagania kwalifikacyjne opracowane przez KDBASP nie wiążą senatów uczelni polskich, a nawet gdyby wiązały, to:

  • nie stworzą jednolitego standardu przy braku jednego ciała certyfikującego;
  • bibliotekarz dyplomowany z uczelni A, przeniósłszy się do uczelni B, będzie musiał ponownie występować o uznanie go za dyplomowanego;
  • nie został rozwiązany problem wszystkich bibliotekarzy, którzy chcieliby praktykować jako dyplomowani poza uczeniami, zwłaszcza w instytutach PAN, ale także w bibliotekach samorządowych o statusie (obecnie chyba zupełnie pustym) naukowych.

W tej sytuacji środowiska bibliotekarskie będą musiały podjąć próbę oddolnego rozwiązania tego problemu. Może certyfikowaniem bibliotekarzy powinna zająć się Komisja Akredytacji Profesjonalnej SBP? Może powinna powstać w tym celu inna organizacja?

Nadesłał Henryk Hollender

Grant na badanie efektywności bibliotek

Projekt  Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich,  złożony do  programu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego  „Obserwatorium Kultury”, został zakwalifikowany do realizacji w latach 2013 i 2014 pt. Obserwatorium bibliotek: Analiza funkcjonowania bibliotek. Uzyskano grant w wysokości  139.059,00 zł. Wykonanie  objętych finansowaniem zadań  pozwoli na  wywiązanie się z zapisów listu intencyjnego  w sprawie współpracy między SBP i Konferencjami  dyrektorów  wojewódzkich bibliotek publicznych, bibliotek pedagogicznych i bibliotek akademickich  szkół polskich. Projekt  realizuje  zespół  badawczy w składzie : dr hab. Ewa Głowacka, prof. UMK ; dr hab. Artur Jazdon, dyrektor  Biblioteki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza ; mgr Lidia Derfert-Wolf , bibliotekarz dyplomowany, Biblioteka Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego w Bydgoszczy; mgr Marek Górski, bibliotekarz dyplomowany , dyrektor Biblioteki Politechniki Krakowskiej  w ścisłej współpracy z powołanym przez Zarząd Główny SBP w 2010 roku Zespołem  ds. badania efektywności bibliotek. Dla sprawnego przebiegu  wykonania poszczególnych zadań powołano zespół koordynatorów w składzie Artur Jazdon, Lidia Derfert-Wolf, Elżbieta Górska (SBP).

O realizacji poszczególnych zadań objętych projektem SBP będzie informować w tworzonym w  jego ramach serwisie internetowym.

Informację przygotowała Elżbieta Stefańczyk

Wykłady z Wrocławia na YouTube

Jak to miło widzieć otwarte wykłady bibliotekarzy na kanale You Tube. Organizatorzy konferencji IV Wrocławskie Spotkania Bibliotekarzy filmowali wykłady i udostępniają je teraz kolejno w Internecie. Zachęcam do obejrzenia wykładów prezentowanych przez ekipę EBIB, było nas tam całkiem sporo. 

Biblioteka Politechniki Wrocławskiej – 6 filmów

Aleksander Radwański – Czy chmury w bibliotekach są

Bozena Bednarek Michalska – Otwarte zasoby edukacyjne

 

 

Publiczne odtwarzanie filmów w bibliotekach

Stowarzyszenie EBIB przygotowało list od Komisji Prawa Autorskiego działającej przy MKiDN, oto jego treść:

Stowarzyszenie chce zwrócić uwagę członków Komisji na problemy prawne związane z publicznym odtwarzaniem filmów w bibliotekach, przede wszystkim w bibliotekach publicznych. Na początku tego roku, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego w odpowiedzi na pismo Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich, poinformowało, że zasadniczo publiczne odtwarzanie utworów jest odrębnym od użyczenia polem eksploatacjii nie jest przewidziane w art. 28 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. W związku z tym koniecznym jest uzyskanie stosownych licencji od kilku organizacji zbiorowego zarządzania, w tym działającej na terenie Polski firmy MPLC Polska sp. z o.o.. Firma ta nie jest ozz, ale reprezentuje na terenie Polski wielu producentów filmowych. Jej działania wymykają się nadzorowi Komisji Prawa Autorskiego, co w naszej ocenie jest niewłaściwe a dodatkowo stawia ją w uprzywilejowanej pozycji w stosunku do działających w kraju ozz. Uważamy, że tabele stawek firmy MPLC Polska sp. z o.o. powinny być również zatwierdzane a przynajmniej kontrolowane przez Komisję Prawa Autorskiego.

Warto przypomnieć, że poza udostępnianiem zbiorów, biblioteki zajmują się także edukacją czytelniczą, medialną, informacyjną, nieformalną edukacją dorosłych, seniorów, bezrobotnych, osób zagrożonych społecznym wykluczeniem. W mniejszych miejscowościach przejęły rolę domów kultury, kin czy innych ośrodków upowszechniania kultury. Te czynności nie mogą ograniczać się do samego tylko udostępniania egzemplarzy utworów, wymagają korzystania z nich na wielu innych polach eksploatacji, jak np. wyświetlanie, odtwarzanie, wystawianie, zwielokrotnianie, np. poprzez wyświetlanie filmów w trakcie pokazów promujących kulturę, bądź jako ilustrację lekcji bibliotecznych itd.

W odpowiedzi na konsultacje społeczne w zakresie dozwolonego użytku publicznego, Stowarzyszenie EBIB, wraz z innymi organizacjami bibliotekarskimi, przedstawiło problemy interpretacyjne związane z zakresem art. 28. Uważamy, że niezbędna jest zmiana prawa autorskiego, tak aby nie było wątpliwości co do objęcia zakresem dozwolonego użytku również takich działań bibliotek.

Obecnie biblioteki, które zwracają się do ozz, płacą z publicznych pieniędzy, znacząco różne kwoty za wyświetlenie filmu w zależności od organizacji i regionu, na terenie którego działają, dodatkowo negocjując oddzielnie z każdą organizacją. Zdarza się również, że ozz zwalniają biblioteki z konieczności zapłaty wynagrodzenia, ale jest to decyzja uznaniowa. Organizacyjnie i finansowo jest to dla bibliotek bardzo trudne.

Dlatego, istotne jest, aby Komisja Prawa Autorskiego zatwierdzając tabele wynagrodzeń zwróciła uwagę na proponowane wysokości stawek dla instytucji kultury, uwzględniając rolę tych instytucji, ich publiczną działalność i niekomercyjny charakter ich czynności. Uważamy, że stawki te powinny być niskie a w uzasadnionych przypadkach równe zeru. Modelem najbardziej pożądanym byłoby uzyskiwanie stosownych zezwoleń dla określonej kategorii utworów od jednej organizacji (one stop shop).

Praca merytoryczna nad listem została wykonana przez Barbarę Szczepańską aktywnie od lat działającą na rzecz prawnego zabezpieczenia interesów bibliotek w Polsce.

 

Konkurs „Co nas uwiera w prawie autorskim?”

Centrum Cyfrowe i Stowarzyszenie Twórców Grafiki Użytkowej zapraszają grafików, malarzy, rysowników oraz wszystkich innych zajmujących się sztukami wizualnymi do udziału w konkursie „Co nas uwiera w prawie autorskim?”

“Co nas uwiera w prawie autorskim?” to seria kilku krótkich historii opisanych na pocztówkach, w których prawo autorskie “nie działa”: nie spełnia swojej roli, przeszkadza w realizowaniu tak podstawowych praw jak swoboda wyrażania siebie czy dostęp do edukacji i kultury.

Rok, który minął od premiery projektu obfitował w wydarzenia. Toczyła się żywa dyskusja na temat otwierania zasobów publicznych, odbyły się również pierwsze duże akcje, których celem było wytłumaczenie społeczeństwu czym w rzeczywistości jest dozwolony użytek. Nie wiązało się to jednak ze zmianą przestarzałego systemu prawa autorskiego. To samo, co przeszkadzało twórcom oraz użytkownikom wtedy, jest równie uciążliwe dziś.

Dlatego chcemy zaprosić Was do ponownego przyjrzenia się sytuacjom, w których prawo “nie działa” i zaproponowania alternatywnych grafik lub grafiki i historii dotyczących tego „Co nas uwiera w prawie autorskim? ”.

Więcej na stronie Centrum Cyfrowego

 

Impact factor do lamusa!

W maju Magazyn Science opublikował ciekawy komunikat zatytułowany: In 'Insurrection,’ Scientists, Editors Call for Abandoning Journal Impact Factors,
Deklarację DORA o zmianach w tym zakresie podpisało wielu ważnych wydawców i instytucji dotujących naukę.

Od dawna w świecie toczy się poważna debata o tym, że IP powinno odesłać się do lamusa a wprowadzić szereg nowych wskaźników oceny pracy naukowej, które dotyczą pojedynczego artykułu, pojedynczego naukowca, a nie czasopisma, stąd prace w USA i Europie nad Altmetrics: http://www.plos.org/measuring-article-impact-introducing-alm-reports/; http://www.altmetric.com/.

Tantiemy od wypożyczeń

Od dawno spodziewamy się wdrożenia w Polsce Public Lending Rights. Odsuwaliśmy to od nas, mimo zaleceń UE, ale w nieskończoność się nie da. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zapowiada, że wkrótce przedstawi projekt ustawy, która ureguluje sprawę honorariów dla autorów książek udostępnianych w bibliotekach publicznych.

Czytaj w Rzeczpospolitej.

Szerokie Porozumienie na rzecz Umiejętności Cyfrowych w Polsce

W  Pałacu Prezydenckim odbyła  się w środę konferencja organizowana w ramach Forum Debaty Publicznej „Społeczeństwo obywatelskie – kapitał społeczny” inaugurująca powołanie Szerokiego Porozumienia na rzecz Umiejętności Cyfrowych w Polsce. Współorganizatorem konferencji była Kancelaria Prezydenta RP oraz Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. Porozumienie zostało objęte honorowym patronatem Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej Bronisława Komorowskiego.

Więcej na stronie Prezydenta Rzeczpospolitej

Jedyna taka autostrada w Polsce

Autostrada Informacji Cyfrowej działa dzięki Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie. Autostrada kojarzy się z szybkością i łatwością docierania do celu – a  Autostrada Cyfrowa? Fiszki z zakurzonych szufladek katalogowych są zastępowane przez dane dostępne online, prostsze do przeszukiwania i wykorzystywania. Z kolei skanowanie i udostępnianie w Internecie cennych publikacji nie tylko ułatwia do nich dostęp, lecz często staje się ostatnią deską ratunku dla rozsypujących się
w proch wydań papierowych. Autostradą Cyfrową użytkownicy mogą dotrzeć do potrzebnych im informacji i publikacji błyskawicznie, o dowolnej porze, z dowolnego miejsca.

Więcej, szybciej, sprawniej

Projekt „NUKAT – Autostrada Informacji Cyfrowej” realizowany w latach 2009-2013 z funduszy Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka polegał na rozbudowie i modernizacji czterech narzędzi informacyjnych do przeszukiwania i przeglądania online zasobów bibliotecznych. Na Autostradzie nabrały rozpędu: katalog centralny NUKAT – nukat.edu.pl; katalog wirtualny KaRo – karo.umk.pl/Karo/; katalog bibliotek UW – opac.buw.uw.edu.pl; i biblioteka cyfrowa Uniwersytetu Warszawskiego (e-bUW) – ebuw.uw.edu.pl

Ta ostatnia zawiera dziś o ponad 80 tys. publikacji więcej niż 4 lata temu, gdy ruszały prace nad projektem – wzbogacono ją o zdigitalizowane bezcenne stare czasopisma, między innymi „Kurier Warszawski” i „Gazetę Warszawską”, dając do nich łatwy, bezpłatny dostęp z dowolnego miejsca na świecie.

W katalogu NUKAT i katalogu bibliotek UW studenci i pracownicy naukowi znajdą dzięki Autostradzie więcej informacji o zasobach bibliotecznych, a w KaRo skorzystają z nowych opcji takich jak schowek czy możliwość przeszukiwania polskich bibliotek cyfrowych. Wszystkie wymienione narzędzia działają szybciej i sprawniej dzięki zakupom sprzętu i rozbudowie oprogramowania umożliwionym przez unijne dofinansowanie.

Jak działa Autostrada Informacji Cyfrowej?

  • szukasz online, kiedy chcesz, przebywając tam, gdzie chcesz,
  • przeszukujesz dane uporządkowane według jednolitych zasad,
  • w katalogach NUKAT i KaRo otrzymujesz jednocześnie informacje o książkach, czasopismach, filmach, mapach, nagraniach dźwiękowych czy publikacjach elektronicznych, udostępnianych przez wiele bibliotek,
  • w bibliotece cyfrowej e-bUW masz dostęp do materiałów, których przeglądanie na miejscu
    w bibliotece nie zawsze jest możliwe,
  • możesz wyszukiwać na wiele sposobów – przez tytuł, nazwisko autora, datę i miejsce wydania, nazwę wydawcy, temat, gatunek i formę publikacji czy język, w którym została napisana
  • wyszukane informacje możesz łatwo skopiować, np. do wykorzystania w bibliografii,
    a z publikacjami zapoznać się bez konieczności przychodzenia do biblioteki,
  • w Google szuka się może trochę łatwiej, ale wiele znajdowanych tam informacji pochodzi z baz takich jak NUKAT czy e-bUW.

Film objaśniający działanie Autostrady: http://www.youtube.com/watch?v=VYSnj8RxiI8

Do EBIB nadesłała Agata Szczotka-Sarna