EBIB 

Nr 4/2001 (22)    Architektura bibliotek. Komunikat

Poprzedni artykuł Następny artykuł     

 


 
Rozmiar: 45 bajtów

Małgorzata Waga
Biblioteka Główna Uniwersytetu Śląskiego

Humanistyczna Baza Cytowań - Arton (tytuł roboczy "Polska Literatura Humanistyczna")

Rozmiar: 45 bajtów

Wprowadzenie

W Polsce od dwóch lat stale uczestniczymy w procesie ocen merytorycznych jednostek naukowych i naukowo-badawczych, według systemu parametrycznego zaproponowanego przez Komitet Badań Naukowych, w którym to wykorzystywane są międzynarodowe naukowe bazy danych z indeksami cytowań. Jednak niektóre działy nauki, ze względu na swą specyfikę, są w nich słabo reprezentowane. Do tych dziedzin należy humanistyka.

Prace nad tworzeniem bazy danych z indeksem cytowań, o tytule roboczym "Polska literatura humanistyczna", rozpoczęto w 1998 roku z inicjatywy prof. Tadeusza Sławka - Rektora Uniwersytetu Śląskiego. Jako podstawę doboru danych przyjęto wykaz czasopism polskich, ustalony przez Zespół Nauk Humanistycznych KBN dla celów oceny jednostek naukowych. Jednostką odpowiedzialną za wprowadzanie danych na Uniwersytecie Śląskim jest Biblioteka Uniwersytetu Śląskiego. Zarządzeniem Rektora z dnia 27 czerwca 2000 roku została powołana w strukturze Biblioteki Pracownia ds. Badań Naukometrycznych, kierowana przez prof. Grzegorza Rackiego. Zadaniem Pracowni jest między innymi koordynowanie prac nad budową bazy.

26 maja 2000 roku na spotkaniu Prorektorów ds. Nauki w Filii Uniwersytetu Śląskiego w Cieszynie powstała koncepcja współtworzenia w/w bazy z innymi uniwersytetami w kraju. Chęć współdziałania potwierdziło siedem uniwersytetów: Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Wrocławski, Uniwersytet Łódzki, Uniwersytet Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Uniwersytet Śląski i Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu. Uniwersytet Śląski pełni rolę koordynatora realizowanego przedsięwzięcia. Koncepcja współtworzenia bazy polega na zorganizowaniu siedmiu zespołów roboczych, po jednym w każdej uczelni, zadaniem których jest uzupełnianie bazy. W dniu 8 listopada 2000 roku odbyło się spotkanie robocze, w którym uczestniczyli dyrektorzy Bibliotek oraz kandydaci do Rady Zarządzajacej z uniwersytetów - uczestników konsorcjum. W trakcie spotkania przedstawiono stan prac, plan rozbudowy bazy oraz przekazano instrukcje dla osób wprowadzających dane. Wysunięto propozycję powołania Rady Naukowej i dokonano przydziału tytułów czasopism do indeksowania. Przygotowano również harmonogram prac na kolejne dwa lata współpracy. Prace zespołów są obecnie w całości finansowane ze środków własnych poszczególnych uczelni współpracujących. W późniejszym czasie przewidujemy wsparcie działań dofinansowaniem z zewnątrz, o które konsorcjum będzie wnioskować do KBN oraz fundacji.

 

Struktura konsorcjum i zadania członków

Członek i koordynator konsorcjum - Uniwersytet Śląski w Katowicach.

    Zadania koordynatora:
  • administrowanie bazą,
  • autoryzacja opisów wprowadzonych do bazy,
  • korekta własnych opisów,
  • organizowanie szkoleń dla zespołów roboczych współtworzących bazę,
  • organizowanie spotkań Rady Zarządzającej.

Członkowie konsorcjum

  • Uniwersytet Marii Curie Skłodowskiej - Lublin,
  • Uniwersytet Łódzki,
  • Uniwersytet Adama Mickiewicza - Poznań,
  • Uniwersytet Mikołaja Kopernika - Toruń,
  • Uniwersytet Warszawski,
  • Uniwersytet Wrocławski.

Zadania członków

  • wprowadzanie danych do bazy według instrukcji,
  • korekta opisów wprowadzanych przez włąsny zespół roboczy,
  • udział w szkoleniach zespołów roboczych.

Rada Zarządzająca zajmuje się stroną formalną pracy Konsorcjum. W jej skład wchodzą: Przewodniczący - kierownik Pracowni ds. Badań Naukometrycznych Biblioteki Uniwersytetu Śląskiego oraz po jednym przedstawicielu z każdego uniwersytetu współpracującego.Rozważa się powołanie w najbliższym czasie Rady Naukowej decydującej o merytorycznej stronie bazy, jej rozbudowie, zakresie i zasięgu oraz doborze materialu.

 

Opis bazy i materiału badawczego stanowiącego jej zawartość

Baza "Polska literatura humanistyczna" jest bazą danych z indeksem cytowań. Oprogramowanie komputerowe przygotowane przez autora programu zapewnia kompatybilność z innymi naukowymi bazami danych poprzez zastosowanie standardu XML i protokołu Z 39.50 do wymiany danych (pobierania z bazy). Pełny opis wprowadzanej pozycji zawiera: opis podstawowy, wykaz cytowań zawartych we wprowadzanej pozycji oraz abstrakt. Opis podstawowy jest opisem bibliograficznym pełnym na poziomie pierwszego stopnia szczegółowosci, natomiast dla cytowań przyjęto opis skrócony.
Baza ma charakter informacyjny, nie będzie pełnić roli katalogu bibliotecznego ani też bibliografii narodowej, niektóre elementy opisów będzie można jednak w nich wykorzystać. Aktualnie indeksowany materiał to artykuły z czasopism polskich. Zakłada się, że baza będzie poszerzona o dalsze czasopisma oraz książki, materialy konferencyjne, itp. Rozważa się również rozszerzenie zakresu samej bazy do materiałów z literatury słowiańskiej (o wydawnictwa bieżące i wstecz do 1994 r., z możliwością dalszej retrospekcji w późniejszym etapie prac).

 

Możliwości wykorzystania bazy danych "Polska Literatura Humanistyczna"

  1. Wyszukiwanie bibliografii na dany temat na podstawie słów z tytułów, abstraktów oraz literatury załącznikowej.
  2. Sprawdzanie liczby cytowań badaczy związanych z humanistyką w literaturze polskiej.
  3. Sprawdzanie cytowań czasopism polskich i zagranicznych w literaturze polskiej.
  4. Analiza rekordów powiązanych za pomoca cytowań.
  5. Obliczanie wskaźnika Impact Factor dla czasopism z zakresu humanistyki polskiej.
 
Rozmiar: 45 bajtów Rozmiar: 45 bajtów

EBIB 4/2001 (22), Architektura bibliotek.
    M. Waga, Humanistyczna baza Cytowań - Arton:
    www.ebib.pl/2001/22/waga.html