EBIB 
Nr 4/2004 (55), Alternatywnie i weso這. Alternatywnie i weso這
 Poprzedni artyku Nast瘼ny artyku   

 


Anastazja 好iechowska-Karpi雟ka
Akademia Medyczna w Lublinie

Zgry幢iwa, podobna do s瘼a, czyli: kto rz康zi w bibliotece w Hogwarcie?


Truizmem wydaje si stwierdzenie, 瞠 dzieci璚e w璠r闚ki po "tekstowym 鈍iecie" kszta速uj w jakim stopniu nasz wizj 鈍iata r闚nie w 篡ciu doros造m. Obrazy z ulubionych lektur "nak豉daj si" na zdobyte do鈍iadczenia i w rezultacie utrwalone w literaturze stereotypy zaczynaj 篡 w naszym umy郵e niezale積ie od do鈍iadczenia. I tak mi璠zy innymi zaczyna funkcjonowa obraz bibliotekarki jako osoby zgry幢iwej i mocno do s瘼a podobnej...

Jako dobry przyk豉d mo瞠 pos逝篡 powie軼iowy cykl przyg鏚 Harry'ego Pottera, cho ma這 kto u鈍iadamia sobie obecno嗆 w Hogwarcie Irmy Pince - bibliotekarki, w miejscu jej "naturalnego wyst瘼owania" - w niezwyk貫j bibliotece. Pojawia si ona ju w tomie pierwszym w spos鏏 znamienny z punktu widzenia stereotypu zawodu bibliotekarza (Harry Potter i kamie filozoficzny): troje przyjaci馧: Harry, Hermiona i Ron id do biblioteki, 瞠by odnale潭 informacje na temat osoby Nicolasa Flamela, kt鏎ego nazwisko 陰czy這 si z tajemniczym przedmiotem ukrytym przed Sami-Wiecie-Kim w Hogwarcie. A biblioteka ta jest ogromna: dziesi徠ki tysi璚y ksi庵, setki p馧ek, tysi帷e rz璠闚 (KF 207). Dzia Ksi庵 Zakazanych jest, niestety, niedost瘼ny dla ucznia pierwszej klasy, nawet je郵i jest nim s造nny Harry Potter. Z ksi庵 na temat czarnej magii (wiadomo - prohibita), mo積a korzysta tylko na podstawie pisemnego zezwolenia podpisanego przez jednego z nauczycieli (sk康 my to znamy - w jednym z Archiw闚 Pa雟twowych do dokument闚 nie maj dost瘼u nawet doktoranci, chyba 瞠 dostarcz wype軟ione na odpowiednim druku o鈍iadczenie promotora!).

Harry z przyjaci馧mi w bibliotece
Zdj璚ie pochodzi ze strony http://www.potter-harry.wz.cz/news/galerie/trojka/film/komnata7.jpg

Przed Potterem pojawia si natychmiast pani Pince:
- Czego szukasz ch這pcze?
- Niczego.
Pani Pince, bibliotekarka, machn窸a mu przed nosem miote趾 z pi鏎.
-Wi璚 lepiej st康 zmykaj. Wyno si ju!
(KF 207)

Nie jedyny to przyk豉d, kiedy Harry jest wypraszany z biblioteki. W tomie czwartym (Harry Potter i czara ognia): o 鏀mej wieczorem pani Pince pogasi豉 lampy i wygoni豉 Harry'ego z biblioteki (CO 510), nie zwa瘸j帷 na jego udzia w Turnieju Tr鎩magicznym! W tomie pi徠ym (Harry Potter i Zakon Feniksa) ukazuje swoje prawdziwe oblicze wrednej czarownicy:
- CO WY TUTAJ WYPRAWIACIE!
- O kurcz - szepn窸a Ginny, zrywaj帷 si - Zapomnia豉m, 瞠...
Pani Pince rzuci豉 si na nich z twarz wykrzywion furi.
- Czekolada w bibliotece?! - Wrzasn窸a. - Precz st康!... Wynocha!... WYNOCHA!
I wyj患szy r騜d磬, sprawi豉, 瞠 ksi捫ki, torba i ka豉marz Harry'ego wygoni造 go razem z Ginny z biblioteki, wal帷 ich raz po raz po g這wie
(ZF 721). Kto cho raz nie marzy o takiej mocy w odniesieniu do wyj徠kowo krn帳rnych czytelnik闚...

Ale jak wygl康a nasza bohaterka? W tomie drugim (Harry Potter i Komnata Tajemnic) Pani Pince jest chud, dra磧iw kobiet przypominaj帷 niedo篡wionego s瘼a (KT 174). Ma ponadto okropne buty - poza skrobaniem pi鏎 s造cha by這 tylko skrzypienie jednego z but闚 pani Pince, przechadzaj帷ej si czujnie mi璠zy stolikami (ZF 386). Do jej zaj耩 w bibliotece nale篡 pilnowanie, by uczniowie nie korzystali bez zezwolenia z Dzia逝 Ksi庵 Zakazanych. W zwi您ku z tym niezwykle dok豉dnie studiuje wydane przez nauczycieli pisemne pozwolenia, jakby chcia豉 wykry jakie oszustwo (KT 175), by uznawszy, 瞠 jest autentyczne - znikn望 mi璠zy wysokimi p馧kami i kilka minut p騧niej wr鏂i, nios帷 wielki omsza造 tom (KT 175). Zajmuje si te polerowaniem poz豉canej ok豉dki wielkiej ksi璕i z zakl璚iami (KT 212).

Oczywi軼ie nie ma te mo磧iwo軼i, by jej biblioteka! mog豉 s逝篡 獞iczeniu czar闚 (por. ZF 386). Czytelnicy s ci庵le obserwowani, w tomie pierwszym Harry udaje si noc do biblioteki, by unikn望 Pani Pince dysz帷ej im w karki (KF 207), obraz ten powraca w tomie pi徠ym: bibliotekarka, przechodz帷 mi璠zy stolikami, dyszy na karki tych, kt鏎zy dotykali jej cennych ksi捫ek (ZF 596). Mimo cerberskiej postawy nie udaje si jej ochroni zbior闚 przed kradzie瘸mi, Hagrid wynosi ukradkiem ksi璕 Hodowanie smok闚 dla przyjemno軼i i dla zysku (KF 239). I nie ma informacji, 瞠 ksi捫k zwr鏂i, cho w Hogwarcie nie mo積a wykluczy samoistnego jej powrotu na p馧k.

Sk康in康 biblioteka doskonale strze瞠 si sama. Ma co w rodzaju systemu alarmowego, o czym przekona si Harry ju na pocz徠ku swej edukacji w klasie pierwszej. W poszukiwaniu informacji o Nicolasie Flamelu rusza noc do nigdy niezamykanej (!) na noc biblioteki: Harry przeszed ostro積ie ponad sznurem oddzielaj帷ym ten dzia od reszty biblioteki i uni鏀 lamp, by widzie tytu造 ksi捫ek. Niewiele mu m闚i造. Z逝szczone, wyblak貫 z這te litery sk豉da造 si na s這wa w nieznanych mu j瞛ykach. Niekt鏎e ksi璕i w og鏊e nie mia造 tytu堯w na grzbiecie. Na jednej by豉 ciemna plama, kt鏎a wygl康a豉 jak dawno zasch豉 krew. Poczu mrowienie w karku. Mo瞠 to sobie wyobrazi, a mo瞠 nie, ale mia wra瞠nie, 瞠 ksi捫ki szepc co cicho, jakby wiedzia造, 瞠 ogl康a je kto, kogo nie powinno tu by. Jego uwag zwr鏂i wielki, czarno-srebrny wolumin. Wyci庵n掖 go z trudem [...] i otworzy. Cisz przerwa przeszywaj帷y, mro膨cy krew w 篡豉ch wrzask. Harry zatrzasn掖 ksi捫k, ale wrzask trwa i trwa - wysoki, nieprzerwany, d寫aj帷y w uszy ton (KF 215). Jednym s這wem - niezawodny system alarmowy!

Po raz drugi Harry wraca noc do biblioteki w trakcie Turnieju Tr鎩magicznego w poszukiwaniu rozwi您ania drugiego zadania. Tym razem nie przekracza zakazanych rewir闚, tylko wertuje ksi捫ki o urokach i zakl璚iach, ksi捫ki o wodnikach i podwodnych potworach, ksi捫ki o s造nnych czarownicach i czarodziejach (CO 511). Zaj璚ie to okazuje si tak wyczerpuj帷e, 瞠 zasypia w bibliotece i tylko dzi瘯i Zgredkowi udaje mu si dotrze na czas nad jezioro.

W bibliotece uczniowie Hogwartu przede wszystkim ucz si i pisz prace domowe. Maj wolny dost瘼 do p馧ek (z wyj徠kiem prohibit闚), tam te mo積a spokojnie porozmawia, poplotkowa o tym, kto jest Dziedzicem Slytherina (por. KT 210), a nawet prowadzi tajny flirt - zakochany w Hermionie Krumm przesiaduje tam godzinami - bo biblioteka jest jej ulubionym miejscem (por. CO 334).

Z jakich ksi捫ek mog korzysta uczniowie Hogwartu w bibliotece? S tu prace dotycz帷e historii magii (np. rodzaj s這wnika biograficznego - Wielcy czarodzieje dwudziestego wieku, Antologia zakl耩 osiemnastowiecznych, Dzieje Hogwartu i inne); du篡 dzia po鈍i璚ony smokom (np. Gatunki smok闚 w Wielkiej Brytanii) i innym magicznym stworzeniom (Gro幡i mieszka鎍y g喚bin, Podr璚znik psychologii hipogryf闚, Ptak czy podlec? Z bada nad dziko軼i hipogryf闚), dzia Niewidzialno軼i (KT 210); ksi璕i prawnicze; dzia botaniczny (Tysi帷e magicznych ro郵in i grzyb闚, 字鏚ziemnomorskie magiczne ro郵iny wodne i ich w豉軼iwo軼i), ksi璕i dotycz帷e czarnej magii (Ciemne moce - poradnik samoobrony, Podr璚znik magicznej samoobrony), transmutacji (Poradnik transmutacji dla zaawansowanych), przewidywania przysz這軼i (Demaskowanie przysz這軼i), przyrz康zania eliksir闚 (Najsilniejsze eliksiry) itp., poradniki. Wymienienie wszystkich tytu堯w przytaczanych na kartach pi璚iu kolejnych tom闚 zaj窸oby du穎 miejsca, lista liczy豉by ponad 40 tytu堯w!

Jednym s這wem, cho wielu czytelnikom nasza profesja wydaje si by nudna i bezbarwna - nie jest to prawd. Mamy swoj przedstawicielk nawet w szkole dla czarodziej闚 w Hogwarcie i biada temu, kto nie wierzy w nasze cudowne wprost umiej皻no軼i wydobywania cho熲y spod ziemi poszukiwanej przez czytelnika literatury. I cho pani Pince wydaje si niekiedy antypatyczna, to jedni z konieczno軼i, inni z umi這wania wiedzy, ch皻nie w bibliotece przesiaduj... Czego jej i nam 篡cz z okazji zbli瘸j帷ego si naszego 鈍i皻a.

   Pocz徠ek strony



Zgry幢iwa, podobna do s瘼a, czyli: kto rz康zi w bibliotece w Hogwarcie? / Anastazja 好iechowska-Karpi雟ka// W: Biuletyn EBIB [Dokument elektroniczny] / red. naczelny Bo瞠na Bednarek-Michalska. - Nr 4/2004 (55) kwiecie. - Czasopismo elektroniczne. - [Warszawa] : Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich KWE, 2004. - Tryb dost瘼u: http://www.ebib.pl/2004/55/sniechowska.php. - Tyt. z pierwszego ekranu. - ISSN 1507-7187