EBIB 
Nr 2/2004 (53), Biblioteki a prawo. List
 Poprzedni artykuł Następny artykuł   

 


Anna Wołodko
BUW

Bożena Bednarek-Michalska
EBIB

BIBWEB - odpowiedź na uwagi Pani Anastazji Śniechowskiej-Karpińskiej


Do uwag pani Anastazji Śniechowskiej-Karpińskiej chciałabym dodać jeszcze kilka. Proces adaptacji niemieckiego kursu internetowego "bibweb" do potrzeb polskich był długi i zaangażowało się w niego wiele osób zarówno ze strony niemieckiej, jak i polskiej. Treści poszczególnych modułów tłumaczyła z języka niemieckiego specjalistyczna firma, poważne partie były zmieniane w taki sposób, aby treść kursu była lepiej dostosowana do polskich warunków, pewne rozdziały zostały napisane na nowo dla wersji polskiej. W kolejnym etapie treści kursu były testowane przez grono osób (bibliotekarze polskich bibliotek, studenci) wybranych przez EBIB. Osoby biorące udział w teście czytały treści szkoleniowe, robiły ćwiczenia, wykonywały wszystkie te czynności, które dziś robią uczestnicy kursu. W trakcie testu zauważono sporo błędów, na ogół drobnych, językowych i merytorycznych, zgłoszono niedziałające animacje, ćwiczenia z błędami.

Dziś mogę powiedzieć, że wśród testujących zabrakło osoby takiej jak pani Anastazja Śniechowska-Karpińska - takiej, która spojrzy na kurs bardzo wnikliwie, jako na pewną całość, i dostrzeże więcej niż tylko literówki na stronach. Dziś może ona tylko wrzucać kamyki do naszego ogródka. Jesteśmy za nie zresztą szczerze wdzięczni, bo takich opinii także nam bardzo brakuje. Każdy z uczestników kursu, o czym zresztą wspomina p. Śniechowska-Karpińska, ma możliwość wypełnienia ankiety końcowej. Do niedawna mało kto z tej możliwości korzystał, mieliśmy zaledwie kilkanaście opinii. Sytuacja, w której ktoś dostrzega pewne wady "bibwebu" i otwarcie o tym mówi, nazywając rzeczy po imieniu, jest dla nas dużo wygodniejsza od tej, kiedy dochodzą naszych uszu szeptane opinie, że kurs jest niedobry, ale nie wiadomo dokładnie, jaki miałby być, żeby być lepszy.

Pani Śniechowska-Karpińska poczuła się współodpowiedzialna za "bibweb". Napisała swój tekst w przekonaniu, że jeśli wszyscy się o to postaramy: uczestnicy - zgłaszając swoje opinie i organizatorzy - w miarę możliwości na nie reagując, kurs ma szanse być lepszy, co będzie z pożytkiem dla środowiska. Tekst nie wydaje się niechętny "bibwebowi" ani stronniczy, chętnie byśmy czytali więcej takich. Chciałabym się w tym miejscu odnieść do kilku uwag szczegółowych.

1. Opinie o kursie publikowane na stronie.

Nie sposób nie zgodzić się ze zdaniem, że jedna to za mało, ale cierpimy tu na poważny deficyt opinii w ogóle (mała liczba ankiet), a wśród nich jest jeszcze mniej takich, w których ocena kursu wykracza poza banalne stwierdzenia: przydatny/nieprzydatny, dobry/niedobry, bez głębszych uzasadnień. Ja sama chętnie zacytowałabym opinię przytoczoną w tekście p. Śniechowskiej-Karpińskiej: Kurs ciekawy, ale początkujący [...] [muszą] jednak dużo czasu poświęcić szczególnie na zadania praktyczne. To jest, moim zdaniem, taka wypowiedź, która wskazując na pewne trudne elementy (dużo zadań, konieczność poświęcenia na kurs wielu godzin), jednocześnie zachęca do kursu, przedstawiając go trochę jak wymagającego nauczyciela. Mnie by to zachęciło.

2. Problem aktywności i aktywizacji uczestników.

Dla wszystkich nas, pracujących w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie przy obsłudze "bibweb", kurs on-line jest nowym doświadczeniem. Uczymy się tego od podstaw, i, nierzadko, na błędach. Kiedy "bibweb" ruszył (8 maja 2003 r.), zupełnie nie wiedzieliśmy, czy będzie się zgłaszało 100 osób na tydzień, czy jedna, czy nasz telefon będzie dzwonił przez cały czas, czy wcale, czy na pytanie "rzucone" na forum zareaguje wiele osób czy nikt. Dziś już większość z tych rzeczy wiemy. Zgłasza się ok. 30 osób miesięcznie, telefon dzwoni rzadko, nasze pytania na forum uważamy za "trafione" jeśli wypowiedzą się dwie osoby, a za "chybione", jeśli nie odezwie się nikt (podczas spotkania z osobami odpowiedzialnymi za niemiecką wersję "bibweb" dowiedzieliśmy się, że u nich również rzadko zdarza się, aby na dany temat wypowiedziały się więcej niż dwie osoby). Większość naszych uczestników w bezpośredniej korespondencji z obsługą kursu nie ukrywa, że czas, jaki sami sobie przeznaczają na kurs, jest dość ograniczony, chcieliby go skończyć jak najszybciej i dla nich angażowanie się w dyskusje na forum wydaje się stratą czasu. Jest jednak pewna grupa osób, która chciałaby dyskutować z nami i między sobą; już wiemy, taka dyskusja nie pojawi się spontanicznie. Planujemy wyznaczenie godzin czatów, może to pomoże nam się zebrać w cyberprzestrzeni. Ogłoszenie o czacie powiesimy na Tablicy ogłoszeń i w ten sposób ożyją dwa sposoby komunikacji. Brak odpowiedzi na pytania uczestników na forum to, na szczęście, przypadki nieliczne. Szybkiej reakcji na zgłaszane pytania także musieliśmy się uczyć, dziś już jesteśmy lepsi.

Niestety, znając polskich bibliotekarzy i obserwując polskie listy dyskusyjne i fora, widzę, że uaktywnienie Forum nie będzie łatwe. Bibliotekarze nie lubią zabierać głosu publicznie i na to nie mamy wpływu.

3. Układ treści, grafika, nawigacja.

O ile polscy partnerzy projektu "bibweb", tzn. EBIB i BUW, mieli wpływ na treści kursu, to ich podział na strony, grafika i nawigacja zostały nam dane w gotowej postaci, takiej samej, jaką miał kurs niemiecki. Oczywiście możliwe jest wprowadzenie zmian, ale w tej chwili byłoby to procesem zbyt kosztownym. Wszystkie zmiany technologiczne wiążą się ze zmianami oprogramowania gotowej platformy e-learningowej, nie stać nas na to. Fundacja Bertelsmanna pokryła koszty tłumaczenia kursu, płaci także za jego utrzymanie. Byłoby nam trudno domagać się od nich poniesienia kosztów zmian niemerytorycznych. Życiowe doświadczenie mówi nam, że i tak nie zadowolilibyśmy wszystkich. Wkład finansowy polski polegał jedynie na pracy wolontariuszy-bibliotekarzy, przygotowywaniu spotkań w BUW czy BN, opracowywaniu dokumentów prawniczych (SBP) - do realizacji tego projektu strona polska nie wniosła żadnych pieniędzy.

4. Kłopoty z łącznością

To prawda, zdarzają się przerwy w dostępie do naszego serwera, krótkie i nieczęste (chociaż czasami, ku naszej rozpaczy, efektowne, jak podczas prezentacji kursu na konferencji toruńskiej). Nie zawsze brak łączności z serwerem w BUW obciąża nas. Często zdarza się, że ktoś z daleka zgłasza problem techniczny w chwili, kiedy u nas nic się nie dzieje. Problemy staramy się rozwiązywać na bieżąco, jednocześnie robimy wszystko, żeby przerw w dostępności kursu było jak najmniej.

5. Przekład

Jako opiekunowie kursu mamy świadomość tego, że przekład ma swoje słabe strony, nie wszystko udało się nam dobrze zrobić z braku czasu, pracowaliśmy społecznie przeglądając "bibweb" i stąd czasem wynikają nieporozumienia, które ciągle możemy jeszcze poprawiać. Ale jeśli chodzi o cytowane niemieckie przykłady, to koledzy z Niemiec namawiali nas, by wszystkie zastąpić polskimi, ale my uparliśmy się, że ma zostać trochę niemieckich przykładów, bo chcieliśmy wyjść z Polski w świat, chcieliśmy pokazać przykłady międzynarodowe, co więcej wychodziliśmy z założenie, że polski bibliotekarz musi się przyzwyczajać do pracy z informacją obcojęzyczną i obco wyglądającą, wszak wchodzimy do wielokulturowej Europy. Nie mogliśmy zgodzić się tylko na to, co nasze.

Zakończenie

Wszystkie uwagi prześlemy naszym kolegom w Niemczech, być może niektóre z nich (myślę o tych technologicznych) zostaną zaakceptowane i firma komercyjna, która zarządza platformą e-learningową zmieni coś zgodnie z sugestiami naszych uczniów, nie jest to jednak pewne, ponieważ uwagi te mogą być sprzeczne z jakimiś cechami systemu czy jego założeniami ogólnymi. Myślę jednak, że warto spróbować, bo wszystkim zależy na tym, żeby system się rozwijał.

Anna Wołodko, BUW
Bożena Bednarek-Michalska, EBIB
Polscy opiekunowie kursu

 Początek strony



BIBWEB - odpowiedź na uwagi Pani Anastazji Śniechowskiej-Karpińskiej / Anna Wołodko, Bożena Bednarek-Michalska// W: Biuletyn EBIB [Dokument elektroniczny] / red. naczelny Bożena Bednarek-Michalska. - Nr 2/2004 (53) luty. - Czasopismo elektroniczne. - [Warszawa] : Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich KWE, 2004. - Tryb dostępu: http://www.ebib.pl/2004/53/wolodko.php. - Tyt. z pierwszego ekranu. - ISSN 1507-7187